BLOOMBERG: Η ΕΕ ολισθαίνει στην προσπάθειά της να συμβαδίσει με τις ΗΠΑ και την Κίνα στην κούρσα της

Οι προσπάθειες της Ευρώπης να προωθήσει τις επενδύσεις που απαιτούνται για την οικοδόμηση μιας βιώσιμης οικονομίας και να αποκρούσει τις προκλήσεις των ΗΠΑ και της Κίνας βρίσκονται ακόμη σε πολύ πρώιμο στάδιο, σημειώνει το Bloomberg.

Ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει κάνει μια αρχική προσπάθεια να ανταποκριθεί σε ένα τεράστιο πρόγραμμα πράσινων επιδοτήσεων των ΗΠΑ, μόλις τώρα αρχίζει να συνειδητοποιεί τις προκλήσεις που συνεπάγεται η υλοποίηση του τολμηρού οράματός της για ένα κλιματικά ουδέτερο εμπορικό μπλοκ.

Αντιμέτωποι με το ενδεχόμενο να χάσουν επενδυτές από το πακέτο φορολογικών ελαφρύνσεων ύψους 369 δισεκατομμυρίων δολαρίων του προέδρου Τζο Μπάιντεν, οι ρυθμιστικές αρχές στις Βρυξέλλες πρότειναν αυτή την εβδομάδα ένα μείγμα μέτρων που περιλαμβάνει στόχους εγχώριας παραγωγής και ταχύτερη αδειοδότηση για βασικά έργα καθαρής τεχνολογίας. Όμως η απάντηση στερείται του απλού πλαισίου του νόμου των ΗΠΑ για τη μείωση του πληθωρισμού και αντιμετωπίζει μόνο ένα μέρος του προβλήματος.

Πέρα από τον αγώνα για την προσέλκυση επενδύσεων, την εξασφάλιση βασικών πρώτων υλών και την ανάπτυξη της τεχνολογίας, η ΕΕ των 27 χωρών έχει να αντιμετωπίσει μια άνευ προηγουμένου ενεργειακή κρίση, η οποία ώθησε τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας και του φυσικού αερίου σε υψηλά επίπεδα όλων των εποχών πέρυσι. Ακόμα και αν έχουν μειωθεί δραματικά, η νέα εξάρτηση της Ευρώπης από το υγροποιημένο φυσικό αέριο - μεταξύ άλλων από τις ΗΠΑ - κλειδώνει υψηλότερο κόστος. 

"Η αντίδραση της ΕΕ έχει καλά και κακά σημεία", δήλωσε ο Γιούργκεν Μάτες, επικεφαλής της έρευνας για τις αγορές στο Γερμανικό Οικονομικό Ινστιτούτο (IW) στην Κολωνία. "Αυτό που δεν λύνει είναι ο αντίκτυπος των υψηλών τιμών ενέργειας, οι οποίες για τις βιομηχανίες έντασης ενέργειας είναι πολύ πιο σημαντικές όσον αφορά την τοποθεσία για νέες επενδύσεις από ό,τι οι επιδοτήσεις του IRA".

Σε αντίθεση με ένα πλαίσιο φορολογικών κινήτρων που προσφέρουν οι ΗΠΑ, η ΕΕ παρουσίασε την πράξη Net-Zero Industry Act, η οποία καλεί το μπλοκ να παράγει τουλάχιστον το 40% των αναγκών του σε καθαρές τεχνολογίες σε τομείς όπως αυτοί που παράγουν ηλιακές κυψέλες, ανεμογεννήτριες και μπαταρίες. Οι επικριτές περιέγραψαν την προσέγγιση ως μια προσέγγιση που θυμίζει μάλλον μια σχεδιασμένη οικονομία παρά μια απάντηση της ελεύθερης αγοράς.

"Η πρόταση για την καθαρή μηδενική βιομηχανική πράξη μοιάζει περισσότερο με μια μηδενική βιομηχανική πράξη", δήλωσε ο Marco Mensink, γενικός διευθυντής της ευρωπαϊκής ένωσης χημικών βιομηχανιών Cefic. "Είναι πολύ απίθανο να αποτελέσει παράγοντα αλλαγής του παιχνιδιού για την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας της ΕΕ, καθώς δεν εξετάζει το πρόβλημα από τη σκοπιά των επιχειρήσεων και των επενδυτών".

Η Cefic επέκρινε το σχέδιο της ΕΕ ότι δεν ανταποκρίνεται στα κίνητρα του αμερικανικού "Νόμου κατά του Πληθωρισμού" (IRA) για τη μείωση των καθημερινών λειτουργικών δαπανών. Υποστηρίζει επίσης ότι οι πελάτες τους - από μπαταρίες έως παραγωγούς ανανεώσιμων πηγών ενέργειας - θα βασίζονται σε χημικές ουσίες που παράγονται σε χαμηλότερο κόστος στις ΗΠΑ.

Ένα συνοδευτικό μέτρο αποσκοπεί στην εξασφάλιση άφθονων προμηθειών πρώτων υλών ζωτικής σημασίας για την ενεργειακή μετάβαση. Το λίθιο - κρίσιμο για τις σύγχρονες μπαταρίες - κυριαρχείται από την Κίνα, η οποία ελέγχει έως και το 70% της παγκόσμιας επεξεργασίας του ορυκτού, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας.

Ο Λευκός Οίκος προσφέρει τεράστια εμπορικά κίνητρα για την ενίσχυση της εγχώριας επεξεργασίας κρίσιμων πρώτων υλών. Από τον Αύγουστο που ανακοινώθηκαν οι φορολογικές πιστώσεις και εκπτώσεις, οι μεταλλωρύχοι, τα διυλιστήρια και οι κατασκευαστές μπαταριών ανακοίνωσαν καταιγισμό επενδύσεων στις ΗΠΑ. Η έλλειψη ισοδύναμης στήριξης στο πλαίσιο των μέτρων της ΕΕ θα μπορούσε να αφήσει το μπλοκ σε μειονεκτική θέση.

Η εμπειρία της Rock Tech Lithium Inc., μιας νεοσύστατης επιχείρησης που κατασκευάζει το πρώτο διυλιστήριο λιθίου στην Ευρώπη σε μια μικρή γερμανική πόλη στα σύνορα με την Πολωνία, υπογράμμισε τις ελλείψεις της προσέγγισης της ΕΕ. Η νεοσύστατη επιχείρηση επιθυμεί να κατασκευάσει το δεύτερο εργοστάσιό της και θα επιλέξει "πολύ πιθανόν" τη Βόρεια Αμερική λόγω των καθεστώτων επιδότησης, δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος, Ντιρκ Χάρμπεκε.

Σύμφωνα με τους ισχύοντες κανονισμούς κρατικών ενισχύσεων της ΕΕ, θα δαπανηθούν περίπου 50 εκατ. ευρώ (53 εκατ. δολάρια) για τη στήριξη της εγκατάστασης στην ανατολική Γερμανία, ενώ "στα χαρτιά, για το ίδιο εργοστάσιο θα μπορούσα να πάρω 200 εκατ. δολάρια στις ΗΠΑ", είπε. 

Η μείωση των βιομηχανικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου παραμένει μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για την ΕΕ. Το μπλοκ έχει δεσμευτικό στόχο να μειώσει τη ρύπανση κατά τουλάχιστον 55% έως το 2030 και να επιτύχει κλιματική ουδετερότητα έως το 2050. Η Ευρώπη έχει ήδη λάβει μέτρα, όπως η τιμολόγηση του άνθρακα για την προώθηση μέτρων αποδοτικότητας. Όμως η μετάβαση προϋποθέτει τεράστιες επενδύσεις. 

"Τι είναι εντυπωσιακό στην πρόταση; Δεν πετάει νέα χρήματα", δήλωσε ο Πίτερ Βις, ανώτερος σύμβουλος της Rud Pedersen Public Affairs στις Βρυξέλλες. "Το μεγαλύτερο μέρος της έμφασης για να εξασφαλιστεί ότι οι καθαρές τεχνολογίες θα αυξηθούν, επικεντρώνεται σε λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο άρσης των σημείων συμφόρησης που επιβραδύνουν την ανάπτυξη καθαρών τεχνολογιών".

Σύμφωνα με τις δικές της εκτιμήσεις, η ΕΕ θα χρειαστεί περίπου 400 δισεκατομμύρια ευρώ πρόσθετων επενδύσεων σε ενεργειακές υποδομές ετησίως για να επιτύχει τους στόχους της για το 2050, και οι επικριτές της νέας νομοθεσίας λένε ότι χρειάζονται πιο γενναιόδωρα κίνητρα για να γίνει το μπλοκ πιο ανταγωνιστικό. Η πρόταση χρειάζεται ακόμη έγκριση από τα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τα οποία μπορούν επίσης να προτείνουν τροποποιήσεις.

Παρόλο που η ΕΕ έχει ήδη δαπανήσει δισεκατομμύρια ευρώ για την Πράσινη Συμφωνία και έχει προβλέψει περισσότερα στους μελλοντικούς προϋπολογισμούς, βασίζεται κυρίως σε ιδιωτικά κεφάλαια για την εφαρμογή της. Τα τελευταία μέτρα υπογραμμίζουν τα υφιστάμενα προγράμματα χρηματοδότησης και τους χαλαρούς κανόνες κρατικών ενισχύσεων. Αναφέρεται ένα νέο χρηματοδοτικό μέσο, το οποίο όμως θα θεσπιστεί στο μέλλον. 

"Είναι πολλά τα συνθήματα και λίγες οι λεπτομέρειες σχετικά με το πώς θα πετύχουν στην πραγματικότητα αυτούς τους στόχους", δήλωσε ο Κόλιν Χάμιλτον, διευθύνων σύμβουλος για την έρευνα εμπορευμάτων στην BMO Capital Markets.

Διαβάστε ακόμα:

Η Ιαπωνία και η Γερμανία συμφωνούν να παρακολουθούν προσεκτικά τις αγορές και να συντονίζονται ανάλογα με τις ανάγκες

Αίγυπτος: 5 νεκροί και 2 τραυματίες από την κατάρρευση κτηρίου

2023-03-18T09:46:44Z dg43tfdfdgfd